Cvt şanzıman nedir, nasıl çalışır?

Ana Sayfa » Ustaya Sorun » Cvt şanzıman nedir, nasıl çalışır?

Cvt şanzıman yani Continiously Variable Transmission olan şanzıman tipinin Türkçe karşılığı Sürekli Değişen Oranlı Şanzıman olarak adlandırılmaktadır. Genel anlamda az arıza göstermesi ve kullanım konforu açısından rahatlıkları ön plana çıksa da sistemi bütün halinde hep birlikte değerlendireceğiz.

CVT Şanzıman Nasıl Çalışır?

 

Cvt-şanzıman-içi
Resimde de görüldüğü üzere CVT şanzımanda klasik vites kutuları gibi içerisinde dişli bulunan bir düzenek mevcut değil. Onun yerine makaralar mevcut. Bu makaraların yalnızca üst ve alt sınırı bellidir. Onun dışında bu üst ve alt sınır arasında teorik olarak sonsuz vites bulunur. Bu sayede aracın hızına bağlı olmaksızın yalnızca motor hızına bağlı kalarak sistem en uygun vites seçimini yapabilmektedir. Sistem bunun üzerine kuruludur. Üstte görüldüğü üzere demirden bir adet kayış ve iki adet yuvarlak şeklinde çark bulunur. Sizin araç kullanımınıza bağlı olarak kayışlar büyük dişli ve küçük dişli arasında açı ayarlaması yaparak aracınız için en uygun viteste seyretmenize olanak veririler. Porsche yarış bölümü müdürü olan Max Welty, “CVT’ nin birbirinden farklı bir çok durum altında optimal kontrola izin verdiğini, bunun spor arabalar için özellikle önemli olduğunu, konfor ve sportifliğin ideal kombinasyonu için Porsche’ nin CVT tip kontrol stratejisini geliştirdiğini” söylüyor.

Otomobil devleri, hem benzinli hem de elektrikli motora sahip olan hybrid (melez) modeller üretmek için kıyasıya bir yarışa başladı. Japonya’dan sonra ABD ve AB ülkelerinde hybrid otomobillere talep 5 yılda 15 kat arttı. Pazarın 200 milyar doları bulması bekleniyor. Üstelik hybrid otomobillerde CVT veya ECVT şanzımana sahiptir.

1950’li yıllarda Hollandalı Van Doorne tarafından geliştirilen sistem, metal bir kayışın, iç yüzeyleri konik bir çift kasnak arasında çalışma prensibine dayanıyor. Aslında scooterlardaki aktarma sistemiyle aynı prensibe sahip CVT’de herhangi bir dişli olmadığı için sürekli değişken oranlı şanzıman olarak adlandırılıyor. CVT şanzımanlarda sadece bir başlangıç ve bitiş oranı bulunuyor. Motor devri ve hıza bağlı olarak aktarma oranı, bu iki oran arasında sürekli değişiyor.

CVT Şanzıman için uzman görüşleri

Bir makine Mühendisi ise CVT şanzıman hakkında şunları söylemektedir: “Bu şanzıman bize sonsuz vites sayısını teorik olarak vermektedir. Çünkü 1950 yıllarda denenen traktörlerinde sistem gibi büyükçe koni tarzı bir parça düşünün bunun üzerinde gezen bir kayış her noktasında farklı bir çap değerine sahip olacaktır. Koninin kesitini alırsanız ve koni üzerinde ilerleseniz durum anlaşılacaktır. 2 mm sonra koninin bu noktadaki açı azalacak ve böylece devam edecektir”.

Bu şu demektir: Elimizde sonsuz çapta dişli bulunmaktadır ve istenilen noktaya giderek bu çap değeri yakalanabilir. O zaman da istenilen tork değeri belli noktada yakalanabilir, elektronik de devreye girince bu noktanın neresi olduğu saptanmakta ve araç devamlı değişen bir vitesli araç gibi hareket etmektedir. Minimum benzin sarfiyatını elde etmek için çok iyi bir yoldur. Tabi ki ortada dişli olmayınca vites geçişlerindeki sarsıntı yaşanmayacak ve aynen elektrikli motor gibi devir artınca hızın artması gibi devamlı ve sabit tork yakalanacaktır. Bu konuda hibrit motor teknolojili araçları incelemenizi şiddetle öneririm, gelecekte bütün yeni nesil araçlar bu şekilde motorlar ile donatılacaktır. Buna Türkiye’de Avrupa Birliği meselesinden dolayı uymak zorundadır. Çünkü istenen emisyon değerleri artık klasik araçlarımızla yakalayamayacağımız kadar düşük olacaktır.”

Artık CVT’ nin zamanının geldiği anlaşılmaktadır. Bunun iki sebebi vardır;

Birincisi; en son teknoloji CVT’ lerin otomobillere uygulanmasıyla sağlanan yakıt ekonomisi ve sürüş performansı açısından bugünün karmaşık ve pahalı vites kutularını karşılaması, bunların pratik ve ekonomik olma sınırlarına yaklaşmış olmalarıdır.

İkincisi ise yakıt tüketimine (Amerika’da CAFE şartları) ve egzoz emisyonuna dair giderek daralan sınır değerlere sahip yönetmelikler otomotiv mühendisleri üzerinde bir baskı oluşturmuş ve yüksek verimli , kararlı durumda çalışan motorların sınırlı devir sayısı kuşağı içerisinde çalıştırılması ve kullanılması durumunu düşünmelerine neden olmuştur.
Taşıt hızına bakılmaksızın motor hızının kontrol edilebilmesi CVT’ lerin mükemmel olarak üstesinden gelebildiği bir durumdur. Bu da CVT ‘ yi oldukça çekici hale getirmektedir. Daha da ileri gidilirse, bu çevreyle ilgili yeni yönetmeliklerin değişik tiplerdeki güç kaynaklarını kullanan hybrid taşıtların geliştirilmeleri konusunda bir baskı oluşturacağı düşünülmektedir.

CVT Şanzıman Tipleri Nelerdir.

Ana olarak 5 ayrı kategoriye ayrılır. Bunlar çekmeli,sürtünmeli, hidrokinetik,hidrostatik ve elektrikli tiplerdir.

Pıv zincir tahrikli

Bizim yukarıda anlattığımız sistem. Otomobil firmaları arasında en çok kullanılan model. 2 çark ve bir kayıştan oluşarak aracın en uygun vitesine karar verir.

Kum düz kauçuk

Zincir tahrikliyle aynı sistemdir. Yalnızca zincir yerine kauçuk kullanılır. Kullanılma nedeni sürtünme katsayısının daha fazla olmasıdır.

Çekme Gücü Tahrikli CVT

Bu sistem diğerlerinden farklıdır. Elasto, hidrodinamik akışkan filmi kullanır ve döner makaralardan diğerlerine güç iletir

Hidrostatik CVT

Pompa ve motordan meydana gelir. Pompa motor basıncını değiştirerek vites ayarlaması yapar.

Hidrodinamik CVT

Türbin ve statordan oluşur.

CVT Şanzıman avantajları nelerdir.

  • Sessiz çalışır, gürültülü bir yapısı yok.
  • Bakım gideri çok düşüktür, çok fazla masraf çıkarmaz. Ortalama 80000 KM’de bir yalnızca şanzıman yağını değiştirirsiniz. Çok fazla arıza göstermez.
  • Sarsıntısız sürüş sağlar.
  • Yokuşlarda aracınız geri geri kaçmaz.
  • Ani tepkimelerinize hızlı yanıt verir.
  • Debriyaj sistemi olmadığı için mekatronik, aktüatör gibi yarı otomatik araçların zamanla bozulan motor parçaları yoktur.
  • Yakıtı düşüktür, önemli bir faktör olarak öne çıkar.
  • Sürüş konforu sağlar. Vites geçişi olmadığından, vitesleri hissetmezsiniz.

CVT Şanzıman dezavantajları nelerdir

  • Şanzıman yağı nispeten pahalı diyebiliriz. Aslında biraz göreceli kavram, diğer tiplerin çıkarabileceği ortalama maliyet göz önüne alındığında bence devede kulak kalıyor.
  • Bazı araçlar yazılımdan kaynaklı özellikle dip gaz da devir oynaması yapabiliyor ama bu şanzımanın suçu değil markanın yazılım problemdir.
  • Vites geçişi olmadığı için sabit bir devir ile ilerliyorsunuz bu da size sanki araç hızlanmıyor hissi veriyor, özellikle ilk defa kullanan kişiler debriyajın ayrılıp yüksek devir ile tekrar birleştiğinde ki o ani torku ( koltuğa yapıştırma hissi) alamadığı için araç olduğundan çok daha yavaş hızlanıyor gibi hissedebiliyor.

CVT Şanzıman Kullanan Araçlar

Audi A6, Nissan Murano SUV, Nissan Micra, Honda Civic, Honda City, Toyota Prius, Fiat Albea, Subaru G3X, Subaru HM-01, Avrupa Ford Fiesta 1.3 lt. ve Ford Escort 1.6 lt. gibi araçlar CVT şanzımanlı araçların önde gelenleridir. Renault’ta da Megane 3 HB – Koleos gibi araçlarda bu modellerle karşılaşabiliyoruz.

 

 

Cvt şanzıman nedir, nasıl çalışır? - Yorumlar

YORUMLARINIZI PAYLAŞIN

 

Yapılan Yorumlar

BENZER İÇERİKLERİlginizi çekebilecek diğer içerikler

Araba neden hararet yapar

Araba neden hararet yapar 12 Aralık 2019

  • Son Yorumlar

  • SOSYAL MEDYADA BİZSitemizin sosyal medya hesapları

    RASTGELE İÇERİKLER

    Yeni Megane Sedan Göz Kamaştırıyor! Araç muayenesi nasıl yapılır, nelere dikkat etmeliyiz? Cvt şanzıman nedir, nasıl çalışır? Yeni Renault KOLEOS Karşımıza Benzersiz Çıktı Tork Nedir, Nasıl Hesaplanır? Taşıt Kredisi kampanyası resmen başladı!

    FACEBOOK'TA BİZ

    Tüm hakları saklıdır.

    Renault Fun Clup - Tüm Hakları Saklıdır